Hoe nu verder? - vervolg 9

Gepubliceerd op 9 januari 2026 om 18:00

Deze week heeft het Hoofdbestuur van de Orde van Vrijmetselaren op de Ordewebsite zijn reactie op de ALeP-motie gepubliceerd. Bent u lid van de Orde? Zie en lees, op: vrijmetselarij.nl/leden

Laat ik allereerst het Hoofdbestuur van de Orde van Vrijmetselaren complimenteren met deze reactie. En tegelijkertijd hoop ik dat het Hoofdbestuur zich beseft dat deze reactie de 1e stap pas is in het herstellen van de relaties met verontruste broeders en ontevreden loges. Ik kom daar dadelijk nog op terug.

Voor alle duidelijkheid eerst nogmaals de feiten. De ALeP-motie roept tijdens het Grootoosten 2025 het Hoofdbestuur van de Orde van Vrijmetselaren op zich te bezinnen op de gesignaleerde ongerustheid binnen de Orde en het eigen autocratisch handelen. U weet wel, het is de motie die verder stelt ‘dat verscheidenheid in opvattingen niet moet worden geïnterpreteerd als een te bestrijden uiting van zwakte, maar juist als een te verwelkomen bewijs van kracht, passend in een democratie.’ Die motie wordt echter niet in stemming gebracht, omdat de Grootmeester laat weten dat hij en zijn Hoofdbestuur de ALeP-motie omarmen. Hij verzekert het Grootoosten 2025 de motie te zullen uitvoeren.

Dan is er tijdens dat Grootoosten 2025 ook nog een andere motie. De VLC-motie namelijk, die de rechtmatigheid van de verkiezingen van diverse Ordefunctionarissen, waaronder de Grootmeester, in twijfel trekt. De indieners wijzen op een procedurele fout in de periode van zijn kandidaatstelling, eind 2024, waardoor er te weinig tijd zou zijn geweest voor broeders om zich als tegenkandidaat te kandideren. Die motie wordt verworpen, zodat de Grootmeester automatisch is herkozen. Dat is evenwel tegen het zere been van verschillende broeders die bijna direct na het Grootoosten 2025 daarom de Beweging Verontruste Broeders (BVB) oprichten. Naast de vermeende onrechtmatige verkiezingen, voert deze - nog altijd - ook de andere genoemde 'pijnpunten' uit de bijlage van de VLC-motie op, zoals het uitbundige declaratiegedrag van de Hoofdbestuursleden, een ondoorzichtige en daardoor oncontroleerbare jaarbalans van de Orde van Vrijmetselaren én de weinig respectvolle omgang met het cultureel erfgoed van diezelfde Orde.

Vervolgens reizen zaterdag 25 oktober 2025 enkele Hoofdbestuurders van de Orde van Vrijmetselaren af naar Haarlem. Om met de opstellers van de ALeP-motie en medeondertekenende loges van die motie op het Grootoosten 2025 ‘in gesprek te gaan over de achtergronden en de uitvoering ervan’. Ruim 2 weken daarvóór, op vrijdag 7 oktober 2025, laat het Hoofdbestuur overigens weten dat zij in dat komende gesprek op zaterdag 25 oktober 2025, ondanks de verwerping ervan door het Grootoosten 2025, ook de onderwerpen uit de toen 2e motie, de VLC-motie dus, zal bespreken.

Zoals ik al schreef, ik complimenteer het Hoofdbestuur van de Orde van Vrijmetselaren met zijn reactie op de ALeP-motie. Ze is inderdaad een welkome eerste stap in het eindelijk (!) herstellen van de relaties met verontruste broeders en ontevreden loges. Maar het zijn vooralsnog alleen woorden, zonder concrete handjes en voetjes. Al met al vind ik de gepubliceerde reactie daarom eerder iets hebben van een schoorvoetende schuldbelijdenis, waaruit weliswaar blijkt dat het Hoofdbestuur aan het einde van de lange tunnel met de naam Begrip eindelijk (!) het licht ziet. Het licht van inzicht. Van inkeer. Dat is in deze kwestie zonder meer zeker winst te noemen!

En toch mis ik nog iets… Nergens in de gepubliceerde reactie van het Hoofdbestuur van de Orde van Vrijmetselaren op de ALeP-motie is namelijk ook maar één woord te vinden over de VLC-motie. De onderwerpen uit die motie zouden toch ook besproken worden? Overigens, noch over de BVB staat ook maar één letter geschreven.

Ik hoop van harte en welgemeend dat het Hoofdbestuur van de Orde van Vrijmetselaren ook wat de VLC-motie en de BVB betreft zich beseft ‘dat verscheidenheid in opvattingen niet moet worden geïnterpreteerd als een te bestrijden uiting van zwakte, maar juist als een te verwelkomen bewijs van kracht, passend in een democratie.’ Vervolgstappen in het herstellen van de ontwrichte relaties mogen en kunnen dus niet uitblijven.

Tot slot nog dit. Uit de 1e zin van de 3e alinea van de reactie op de ALeP-motie klinkt, dat het Hoofdbestuur van de Orde van Vrijmetselaren om persoonlijke ergernissen en gekwetstheden te voorkomen een open en zakelijke maar tegelijk hoffelijke gedachtewisseling verkiest boven verharde en scherpe discussies. Het zou ook de reden zijn, zo valt daarna verder te lezen, dat het Hoofdbestuur zich afzijdig houdt van die discussies. Sorry, maar dat is echt een staaltje van ongepaste moraalridderlijkheid op de rand van de afgrond! Want... Wie noemt hier wie ook alweer een 'rat'? Hoffelijk... Ammehoela!

Hoe nu verder? Inderdaad, hoe nu verder...

Wordt vervolgd.

Reactie plaatsen

Reacties

Mark
2 maanden geleden

Benieuwd naar die reactie, eens kijken of ik een Br:. kan vinden die mij de tekst kan doen toekomen....

Hans
2 maanden geleden

mail verbinding2025@gmail.com en je krijgt die toegestuurd

Sisyphus
2 maanden geleden

Na een contemplatieve periode van ruim zes maanden na het GO 2025 is dan eindelijk “De reactie HB ALEP motie” verschenen. De lange incubatietijd suggereert zorgvuldigheid; de inhoud bevestigt vooral consistentie.
Uit de tekst blijkt dat het uitbreiden van een artikel in de ordewet — bedoeld om het HB in een vroeger stadium bij conflicten binnen loges te betrekken — door loges ten onrechte is geïnterpreteerd als ongewenste bemoeienis, terwijl het HB dit nadrukkelijk positioneert als een empathisch bedoeld steuntje in de rug van de V∴M∴. Dat deze rug dit steuntje niet herkende, lijkt vooral een perceptiekwestie.

Verder constateert het HB met verfrissende antropologische nuchterheid dat “mensen fouten maken en dingen kunnen zeggen en doen die verkeerd uitpakken”. Het blijft daarbij academisch open of hiermee wordt gedoeld op gevallen van intimidatie van Bbr∴, dreigingen met uit-de-orde-zetting, inname van constitutiebrieven, dan wel op het subtieler monddood maken van Bbr∴ met een onwelgevallige mening, het creatief interpreteren van verkiezingsprocessen, het selectief toepassen van statuten en ordewetten, of het experimentele omgaan met erfgoed. De lezer wordt uitgenodigd zelf een hypothese te formuleren.

Als oplossing wijst het HB opnieuw naar de Bestuurlijke Vernieuwing, een project dat na 3,5 jaar nog steeds de charme heeft van een conceptueel kader zonder empirische last. In de wandelgangen wordt gefluisterd dat deze vernieuwing vooral resulteert in meer zeggenschap voor het HB zelf — een uitkomst die methodologisch interessant is, maar door veel loges wordt gezien als een antwoord op een probleem dat zij niet hebben waargenomen.

Niettemin hebben de afgelopen 3,5 jaar één structureel tekort onmiskenbaar blootgelegd: het ontbreken van effectief toezicht op het handelen en functioneren van het HB. Dat deze constatering wederom wordt gepresenteerd als aanleiding voor verdere bestuurlijke concentratie, getuigt van een bewonderenswaardige interne consistentie.

PS. Het betitelen van een ander als “RAT” kan op verschillende manieren worden geïnterpreteerd.

Als geuzennaam, mits men een opmerkelijk elastisch begrip hanteert van waardigheid.

Als een impliciete, doch bijzonder transparante, karakterstudie van degene die de term hanteert.

Of — de meest waarschijnlijke lezing — als indicatie van een gemis aan elementaire fatsoensnormen.

Albert Koeman
2 maanden geleden

Het jaar begint in ieder geval goed. Het kiezelsteentje in de zwart gelakte schoen belooft minder steen-achtig te worden.