De cocktail van San Borondón

Gepubliceerd op 17 mei 2026 om 18:00

De meeste mensen hebben er nog nooit van gehoord... En kennen het dus ook niet!

De Canarische Eilandengroep wordt gevormd door Tenerife, Gran Canaria , Lanzarote, Fuerteventura, La Palma, La Gomera en El Hierro. Minder bekend is dat ook een paar kleinere eilanden - La Graciosa en Los Lobos - en enkele rotsachtige eilandjes - Montaña Clara, Alegranza, Roque del Este en Roque del Oeste - nog tot deze archipel behoren. Echt onbekend is het Canarische Eiland San Borondón. En dat is niet vreemd...

Volgens de verhalen is San Borondón in de 6e eeuw door de Ierse monnik Saint Brendan ontdekt en naar hem is het ook vernoemd. Het eiland is verder nadrukkelijk opgenomen in het Verdrag van Alcáço uit 1479. Dit maritiem verdrag tussen Spanje en Portugal regelt in die tijd de territoriale verdeling van de dan nog niet verkende Atlantische Oceaan. Er staat duidelijk in dat het ‘nog te veroveren’ San Borondón vanaf dat moment toebehoort aan de Canarische Eilanden, dus aan Spanje. Eeuwenlang gaan zeevaarders, kaartenmakers en zelfs ontdekkingsreizigers er van uit dat het eiland bestaat. Vandaar ook dat het eeuwenlang op zeekaarten ingetekend wordt, veelal ten westen van La Palma en El Hierro. 

Wat San Borondón bijzonder maakt, is dat het zich slechts af en toe vertoont. Ooggetuigen melden door de eeuwen heen dat zij aan de horizon een eiland hebben gezien dat niet veel later spoorloos verdwijnt in de Atlantische Oceaan. In de 16e tot 18e eeuw worden dan ook diverse expedities georganiseerd om het daadwerkelijk te vinden. Tevergeefs. Toch melden in 2024 enkele toeristen nog dat zij vanaf Tenerife een onbekend eiland hebben waargenomen dat lijkt op een van de Canarische eilanden, maar op een onmogelijke locatie ligt. 

Tegenwoordig biedt de wetenschap een nuchtere verklaring. Het verschijnsel is namelijk toe te schrijven aan een atmosferische optische illusie, te weten een ‘espejo aéreo’, een zogenoemde luchtspiegeling. Hierbij wordt het beeld van een bestaand eiland zoals La Palma of El Hierro vervormd en verplaatst door lagen warme en koude lucht. En daardoor lijkt het alsof er een extra eiland aan de horizon verschijnt. 

Als fysiek eiland bestaat San Borondón in geografische zin niet. Het is eerder een cocktail van middeleeuwse verhalen, menselijke verbeelding en een verklaarbaar natuurverschijnsel. Maar de lokale bevolking van de Canarische Eilanden, de Canario's, drinkt die nog altijd graag. Vooral onder de oudere generaties maakt het 'spookeiland' nog altijd de tongen los. 'Escucha... - Luister eens...' En dan volgt het verhaal over de moeder die haar kinderen naar San Borondón zal sturen als die zich niet weten te gedragen...

PS: De historische kaart van de Canarische Eilanden bij deze blog toont het legendarische 'spookeiland' San Borondón. De kaart dateert uit 1760 en wordt bewaard in de bibliotheek van het Spaanse ministerie van Defensie. Ook interessant is dat op deze kaart Gran Canaria gewoon als 'Canaria' wordt aangeduid. 

 

Reactie plaatsen

Reacties

Er zijn geen reacties geplaatst.